یادداشت‌های آقا معلم
تجربیات زیسته كلاس درس
                                                        
درباره وبلاگ

این وبلاگ محفلی است كه دل‌نوشته‌ها، برداشت‌ها و گزارش‌های كلاس درس و مدرسه‌ام را به منظور آگاهی همكاران، والدین و دانش‌آموزان عزیزم درج كرده و ضمن به اشتراك‌گذاری، آنها را به بوته نقد و نظر قرار می‌دهم. همچنین با درج تجارب زیسته كلاس، امكان بازنگری و تحلیل كار معلمی‌ام را مهیا كرده تا در نهایت زمینه رشد جمعی و بهره‌وری فرایند آموزش را به ارمغان آورد.
(تلگرام mniroo@)
مدیر وبلاگ : محمد نیرو
مطالب اخیر
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

یاد گرفتن نام دانش آموزان:
• می توان طی گذر زمان تک تک نام دانش اموزان را یاد گرفت.
• برای تعداد زیاد دانش آموزان بهتر است نام آن ها مرور شود.
• در صورت اکان آموزگاران پایه های اول و دوم قبل از شروع سال تحصیلی با خانواده ها تماس بگیرند و با دانش آموزانشان گفت و گو کنند. این کار باعث خوشحالی فرزندان و اولیا خواهد شد.
• یاد گرفتن نام دانش آموزان به مدیریت کلاس کمک می کند.
• گرفتن عکس از دانش آموزان و نوشتن نام آن ها روش دیگری برای بیاد سپاری نام آن ها می باشد.

بهداشت صدا:
• اگر تدریس جذاب باشد دانش آموزان پر شور می شوند و آن ها تولید صدا می کنند و نیازی نیست آموزگار دایما برای ساکت کردن بچه ها صدایش را به بالا ببرد. به جای بالا رفتن صدای معلم اجازه دهیم آن ها سرو صدا کنند.
• گرم کردن صدا
• نوشیدنی های خیلی سرد و خیلی گرم قبل از سخنرانی و صحبت کردن ممنع. بهتر است ماست و شیر و پنیر سرخ کردنی ها تخمه و مواد غذایی تند که به تارهای صوتی آسیب می زند کمتر مصرف شود. به جای آن از چای دارچین و عسل که خواص دارویی دارد به صورت ولرم استفاده شود.

تسط معلم به تکنولوژی
• علاقه به کار, برای آموزگار ایده ایجاد می کند و برای هدفش زحمت می کشد
• سعی در ساختن وسیله جدید آموزشی ,استفاده از وسایل کمک آموزشی به طوری که وسایل اختراع شده مجدد ساخته نشود , می توان با ذکر منبع از آن ها استفاده کرد.

گروه بندی
به چندین روش می توان گروه بندی کرد.
تصادفی – بر حسب سن – بر اساس عملکرد( افراد به اصطلاح ضعیف و قوی) - علایق – گروه های دوستی
با توجه به موضوع و مفهوم درس می توان دانش اموزان را به روش های ذکر شده گروه بندی کرد.
سرگروه در گروه ها نقش خیلی مهمی دارند که معلم به عنوان مدیر باید به آ ن ها کمک کند.
به دانش آموزان تند و توانمند تر که کارشان را از دیگر دوستانشان زودتر انجام می دهند کار جدید بدهیم, از آن ها بخواهیم به بقیه کمک کنند.
بهتر است نام ضعیف و قوی روی دانش آموزان نگذاریم چون ما فقط یک قسمت از زندگی بچه ها را مشاهده می کنیم. اگر تدریس با بازی انجام شود افراد ضعیف موفقیت هایی کسب می کنند که به اصطلاح دانش آموزان زرنگ عقب بمانند در این صورت او حس می کند در برخی زمینه ها فوق العاده است و در برخی از دروس کمی عملکرد ضعیف تری دارد.
نکته قابل توجه اینکه درس را به شخصیت و زندگی افراد ربط ندهیم بلکه به او کمک کنیم تا باور کند در این زمینه توانایی کمی و در زمینه دیگر توانایی های بسیاری دارد.قرار نیست افراد به اصطلاح ضعیف برای همیشه ضعیف شناته شوند
اگر دیدگاه معلم به دانش اموزانش این باشد که همه آن ها توان مندی های خاص خودشان را دارند , آن ها نمایندگان و بندگان خدا بر روی زمین هستند کاملا دیدگاهش به مخاطبینش تغییر خواهد کرد.
نخبگانی در جلو هستند که لکوموتیوهای جامعه را روی ریل مشخصی می کشند و همه والدین تمایل دارند فرزندانشان آن لکومو تیو شود درحالی که این طور نیست و مسیر مشخصی وجود ندارد.
در دنیای آینده تک تک افراد شبیه ماشین هایی هستند که چرخ های پر قدرتی دارند و هر کدام در هر مسیری که تشخیص دهند می توانند حرکت کنند. موفقیت نقطه مشخصی نیست که با مدرک خاصی گرفته شود به طوری که تمام طول این مسیر می تواند پر از عشق و موفقیت باشد.این دیدگاه را که به بچه ها اجبار می شود درس بخوان تا موفق شوی را باید از دانش آموزان گرفت.
گاهی ما آموزگاران به محض دیدن عدم اعتماد به نفس دانش آموز در ریاضی , به اشتباه عزت نفس او را هم از بین می بریم. عزت نفس حس دوست داشتن خود فرد است , اما اعتماد به نفس یک مهارت است. گاهی دانش آموز برای انجام کاری اعتماد به نفس ندارد اما چون عزت نفس دارد می تواند آن را به دست آورد.
باید توانمندی های فوق العاده او را جستجو کنیم , کاری که در آن مهارت بسیار دارد و البته این موارد در بحث آموزش خانواده نیز باید مطرح گردد تا به طور جدی به آن پرداخته شود.

روش تدریس پازلی
اعضای گروه: از این روش برای مرور محتوا یا تدریس مطالب خواندنی در دوره متوسطه 1 و 2 استفاده می شود.
مراحل این روش بدین شرح می باشد.
1- محتوا را به قسمت های مساوی تقسیم کنید. سمت 1..قسمت 2..قسمت3..
2- گروه ها را مشخص کنید به طوری که تعداد افراد گروه باید با تعداد قسمت های محتوا یکی باشد.
3- قسمت 1 به نفر اول گروه...قسمت 2 به نفر دوم گروه و....
4- نفر اول قسمت 1 را مطالعه کند, تحلیل کند , سوال طرح کند و تسلط کامل روی آن داشته باشد.
5- قسمت اولی ها کنار هک بنشیند و با هم همان قسمت را مرور و بررسی کنند تا رفع اشکال شود. به همین ترتیب قسمت های دوم ...سوم...و...
6- همه افراد به گروه های خود برگردند و ر فردی قسمت مربوط به خود را برای دیگر افراد گروه توضیح دهد.
7- بک آزمون تستی گرفته شود که بچه ها برگه ها را خودشان تصحیح کنند و نمره دهی در هر قسمت کاملا مشخص باشد.
8- در مرحله بعد معلم جواب سوالات را می دهد یا می تواند کلاد سوالات را در اختیار آن ها قرار دهد. جدول کشیده شود و نمره گزاری شود.
نمره های هر قسمت نشان دهنده میزان یادگیری افراد از قسمت مربوطه می باشد.

5 تکنیک
1- احساسات به تدریس اضافه شود.
• افراد , با احساس می خرند و با منطق توجیه می کنند.
• هدف فقط انتقال مطالب نباشد.احساسات را به کلاس درس بیاوریم.
2- مطالب ساده شود. با تصویر مطالب ساده و شیرین شود.
3- خلاصه کردن مطالب.( حذف مطالب غیر ضروری).
4- بازی و تحرک را به کلاس درس بیاوریم. پچ پچ و همهمه کلاس . بازی نقطه عطف کلاس خواهد بود. برای یادگیری باید مخچه را فعال نگه داشت. یک فرد عادی فقط می تواند 19 دقیقه بدون تحرک یک جا بنشیند.
5- سازنده گرایی: تصاویر برای توزیع موارد پیچیده می تواند کمک بزرگی به ما کنند.
آموزش سنتی یعنی دانش آموز و دنیایی از اطلاعات که باید در ذهن او گنجاند. اما سازنده گرایی می گوید دانش آموز وجود دارد اما نقطه مهم فکر اوست که دارای اهمیت است. به عبارت دیگر تصور این شخص از این دنیا برای ما مهم و ارزشمند است. افراد به پدیده های مختلف نگاه متفاوت دارند. به طوری که یک موقعیت ثابت برداشت های متفاوتی خواهد داشت.
در قرآن آمده حضرت موسی خطاب به خداوند می فرماید : ارنی یعنی خودت را به من نشان بده.
خداوند می فرمایند: لن ترانی ... هرگز مرا نخواهی دید.



1- درگیری اولیه: قصه برای درگیر کردن بچه ها معجزه می کند. مثل قصه شخصی.
پرسش – ورود یک متخصص به کلاس – آوردن لوازم مختلف به کلاس – پخش فیلم – تماس تلفنی با شخصی خارج از کلاس که تخصص او مرتبط با موضوع درس است. – نوشتن کلمات مبهم به صورت درشت – بالا و پایین بردن صدا
برهم زدن تعادل به یادگیری کمک می کند.

2- اکتشاف: در این مرحله باید وسایل در اختیارشان قرار گیرد. کتاب مطالعه کنند. باید توجه کرد بدون کمک ما دانش آموز چه چیزی از کناب می فهمد.
در این قسمت جمع آوری اطلاعات بسیار مهم است, نه خود اطلاعات.
نکته...جستجو در اینترنت باید به بچه ها آموزش داده شود.

3- توضیح: استفاده از بارش فکری و مسخره نکردن ایده ها و نظرات بچه ها. بازی با تنئ صدا. آموزش این موارد مهم تر از آموزش مطلبی ست که باید فراگرفته شود چون باعث اعتماد به نفس دانش آموزان می شود.

4- گسترش: شنیدن نظرات و ایده های دیگران. توضیح مستقیم به دانش آموز ممنوع است اما می توان مثال زد. افکار و استدلال های نادرست در این مرحله باید گفته شود.

5- ارزشیابی: هدف از ارزشیابی این است که خودش بفهمد در چه مرحله ای قرار دارد.
این خود ارزیابی در گروه و اینکه چه چیزهایی کشف کردند مهم است.




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :




به نام خدا
خلاصه مطالب همایش راه کارهای شروع سال تحصیلی برای معلمان و دبیران
آقای محمد حافظی نژاد

نویسنده: سرکار خانم رازقی


موضوعات مطرح شده در این همایش به شرح زیر می باشد.
1- مدیریت در روزهای اول (آیا باید گربه را دم حجله کشت).
2- کدام روش تدریس ها برای شروع سال مناسب هستند؟
3- چگونه گروهبندی کنیم؟
AGILE یعنی چابک بودن.
دو حالت وجود دارد .
یک محصول آرمانی داریم یا اینکه آموزش ما حالت agile دارد یعنی چابک است.
محصول آرمانی بدین صورت است که ما پس از ده سال فکر کردن یک محصول فوق العاده شیک و بدون عیب و نقص می سازیم و آن را تقدیم مشتری می کنیم. یا یک معلم طرح درس عالی می نویسد و همان سال همان را تقدیم مخاطبینش می کند. مدت زمانی که بگذرد دیگر agile بودن در دنیای امروز جواب نمی دهد. چون شما در سال 1397 با زحمت محصولی را ارایه دادید اما پس از گذشتن چندین سال با ارایه آن دیگر بازخورد خوبی نخواهید داشت.بنابراین تدریس هم باید همین گونه باشد.
برای تدریس ما مقدماتی ایجاد می کنند که به فراخور مخاطب و فراخور شرایط بازخورد می گیریم و تغییر می دهیم که به آن agile می گویند که به معنی چابک می باشد.
مثلا وضع کردن قانون برای اعلام وضعیت مخاطب, شادی و نشاط آن ها و مثال زدن های شنونده


در کلاس درس مثال زدن آموزگار خلاقیت مخاطب را کم می کند؛ چون از ذهن کمتر کار می کشند در حالی که مهم ترین قسمت کلاس صحبت مخاطب است.
سوال مطرح می شود , در کلاس درس دانش آموزان در نگاه اول به چه چیزی دقت می کنند؟



میمیک صورت – زبان بدن – میزان انرژی آموزگار – ظاهر – لباس – شکل و شمایل – حس مهربانی یا خشم – لبخند
به طور کلی در نگاه اول موارد زیر قابل ذکر است.


1- راه رفتن: مدل راه رفتن می تواند نشانگر شخصیت افراد باشد. بهتر است سر بالا و قفسه سینه جلو باشد اما موقع رفتار مهربانانه می توان کمی به جلو خم شد البته زیاد خم شدن نشانه اعتماد به نفس پایین اوست. توصیه می شود هنگام قدم برداشتن حرکات اضافه و تیک حذف شود.
2- پوشش: دو حالت است . کاملا رسمی یا کاملا اسپرت و به روز. این گونه به نظر می رسد که در حالت دوم احساس صمیمیت بیشتر و به هم ریختگی در کلاس بیشتر خواهد شد لذا آموزگارانی که در مدیریت کلاس کمی مشکل دارند بهتر است از پوشش رسمی استفاده کنند.
3- دست دادن:قبل از کلاس باید با خود تصمیم بگیریم که با مخاطبین خود دست می دهم یا خیر.
• آنقدر به بچه ها نزدیک شویم که خودمان جنبه آن را داشته باشیم.
• باید شخصیت خودمان را نیزدر نظر بگیریم.
• معلم باید تشخیص دهد دانش آموزان چقدر می توانند جنبه داشته باشند.
• بهتر است ابتدای سال از صمیمیت همیشگی که قرار است با ان ها پیش روی داشته باشیم کاسته شود. و به مرور صمیمیت نشان داده شود.
• آنقدر نزدیک شویم که بتوانیم بعدش را کنترل کنیم.
نکته قابل توجه این که به دانش آموزان آموزش داده شود که سلام کردن با کوچکتر ها و دست دادن با بزگتر ها آغاز می شود.
4- مدل خندیدن
5- کفش ها: اولین نقطه ای که خانم ها به آن توجه می کنند کفش هاست ,البته توصیه می شود آموزگاران کفش راحت و بدون ایجاد صدا استفاده کنند.
6- دندان ها: خرج کردن برای داشتن دندان هایی سالم سرمایه گذاریست. ساعت – انگشتر – کیف و گوشی هم بی تاثیر در دقت دانش آموزان نیست.
بهتر است پوشش آموزگار از دانش آموزان بهتر باشد البته تعویض هر روز لباس نباید باعث حسرت دانش آموزان گردد و هم چنین از لباس فرم استفاده نشود.
جملات ممنوعه:
• من امروز با شما درس دارم؟
• حرف منفی و انتقاد( گفتن مسایل منفی جامعه و اتفاقات ناگوار آن روز )
• به جای گفتن حس منفی بهتر است از دانش آموزان تعریف شود. مثلا بگوییم از معلم سال قبلتان شنیدم بچه های بسیاری در کلاس هستند که در ریاضی یا در ورزش فوتبال موفق هستند.
• شخص دیگری قبل از شروع کلاس از ما تعریف کند.
خوش تر آن باشد که سر دلبران گفته آید در حدیث دیگران
• و یا اینکه به مرور متوجه مقام , تجربیات , و مدارک آموزگار خود شوند.


سوالات خوب و یخ شکنی:
• از آن ها پرسیده شود...من معلمی را دوست دارم که ...؟ دوست دارید در پایان سال چه چیزی در کلاس دریافت کنید...؟
• قوانین کلاس گفته شود , یادداشت و در جایی در کلاس مشخص شود.
• از پیشنهادات خوب دانش آموزان استفاده شود.
• سه مدل روش در کلاس معرفی شود و یکی از آن روش ها در کلاس به انتخاب دانش آموزان اجرا شود . حتی در مورد آزمون ها و ارزشیابی.


مدیریت کلاس:
• شناسایی محور های شرارت.
• در جلسات اول توبیخ و تنبیه نکنیم, لذت توجه و خنده بچه ها بیشتر از تنبیه و تحقیر معلم است.
• گاهی تنبیه باعث قهرمان سازی می گردد.
• پچ پچ دانش آموزان در به اشتراک گذاشتن تجارب خود مربوط به موضوع درس باعث یادگیری ست.
• اگر حال کلاس خوب باشد نیازی به فکر کردن به مدیریت کلاس نیست.
• ارتباط زیاد با یک دانش آموز باعث نفرت مابقی دانش آموزان نشود.


نوع برخورد ما در مدرسه جدید باید چگونه باشد؟
• ادب اینگونه حکم می کند تا از ما سوالی نپرسیدند حرفی نگوییم. بهتر است از قبل مطلب جالبی آماده کنیم تا بعد از پزسش از آن سخن بگوییم.
• بحثی به نام مدرسه پنهان وجود دارد که 70 درصد آموزش ها در آن اتفاق می افتد. 30درصد آموزش در کلاس و 70 درصد مربوط به رفتارها , رفاقت هاست. در مدرسه پنهان دانش اموزان برای شما جایگاه انتخاب خواهن کرد.


عقده ای نباشیم:
خاطرات, تجربیات و عقده های کودکی خود را سر دانش آموزان خالی نکنیم.




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :




نویسنده: آقای علی پیروزروان

روز یکشنبه چهاردهم مرداد ماه ۱۳۹۷ جلسه ای به سرپرستی جناب آقای دکتر نیرو و با اجرای معاونان آموزشی دوره اول و دوم دبیرستان صلحا جناب آقایان صدرنیا و محمدی، تحت عنوان " " در سالن کوثر مجتمع فرهنگی صلحا برگزار شد.
هر سال معلمان همه دروس در دبیرستان صلحا طرح درس و ملاک های ارزشیابی درس خود را با جزییات در اختیار واحد آموزش قرار میدهند. واحد آموزش پس از دریافت و آماده سازی، طرح درس معلمان را در اتاق واحد آموزش نصب میکند تا معلمان گرامی بتوانند برنامه خود را در طول سال تحصیلی همگام با زمانبندی ارائه شده توسط خودشان پیش ببرند. همچنین ملاک های دریافتی را نیز در دفترچه ای با عنوان "ملاک های ارزشیابی" در اختیار خانواده ها قرار میدهد تا آنها و دانش آموزان به طور دقیق از نحوه کسب نمره توسط دانش آموز مطلع شوند.
با توجه به تجربه سالهای گذشته، تصمیم مدرسه بر آن شد تا فرآیند تدوین جمع آوری ملاک های ارزشیابی از معلمان تمام وقت، ضمن برگزاری جلسه مشترک با حضور جناب آقای دکتر نیرو، معاونان آموزشی دو مقطع و معلمان تمام وقت انجام گیرد.
جلسه ساعت ۸:۳۰ صبح با قرائت قرآن کریم شروع شد. پس از آن مدیر دبیرستان بر لزوم تحویل به موقع ملاک ها توسط معلمان تاکید کردند. سپس ۱ ساعت زمان در اختیار معلمان قرار گرفت تا به بررسی و اصلاح طرح درس و ملاک های ارزشیابی که سالهای گذشته تدوین کرده اند، بپردازند. بعد از آن هر یک از معلمان چگونگی طراحی ملاک های ارزشیابی درس خود را توضیح دادند. در حین این گفتگوها نکته هایی از طرف جناب آقای دکتر نیرو، معاونان آموزشی و همچینن سایر همکاران برای کاربردی و دقیق بودن ملاک ها مطرح شد. بعضی از این نکته ها عبارتند از: توجه به سهم بارم هر یک از موارد آزمون، تکلیف و ...، لحاظ کردن نمره آزمون های هماهنگ در ملاکهای ارزشیابی مستمر، یکسان سازی سقف نمره قابل کسب توسط دانش آموز در درس های مختلف، لزوم مشارکت جمعی دانش آموزان در کلاس و روشهای ارزشیابی مفید در این جهت، تاثیر یا عدم تاثیر غیبت دانش آموزان در نمره مستمر درسی آنها، استفاده از کلمات با ادبیات مناسب و تاثیرگذار و ... .
این جلسه با ارائه ۸ نفر از معلمان در ساعت ۱۳ به اتمام رسید.



نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :




نویسنده:

دبیر و مسئول پایه‌ی سوم ابتدایی دبستان پیام رستگاران

سید مهدی هوش‌السادات



روز دوشنبه 15 مرداد ماه ساعت 8 صبح با چهره‌ای جدید آشنا شدیم البته اسم‌آشنا ؛ چهره‌ای جوان تر از میزان خبرگی‌اش ، مسلط‌تر از ظاهر آراسته‌ی ساده‌اش و خلّاق تر از قاطبه‌ی اساتیدی چنین در نوع ارائه‌ی بحث. بله "دکتر محمد نیرو" ، استادی بود که بعد از قرائت آیاتی چند از کلام ا... مجید لب به سخن گشود و با شکل تازه و خاصی کلاس و مبحث "برنامه‌ی درسی پنهان" - که در دوره‌ی ضمن خدمت تابستان 97 برای معلمان و همکاران دبستان پیام رستگاران با حضور مدیریت محترم مدرسه جناب حاج‌آقای گیوه‌چی و مدیریت محترم دفتر تامین نیروی انسانی جناب حاج آقای کرباسچیان برگزار شده بود - را آغاز کرد.

یکی از مواردی که در ابتدای کلاس بعد از سلام و مقدمه توسط دکتر نیرو مطرح شد این بود که اگر بخواهید صادقانه برای میزان اشتیاق به یادگیری خودتان نمره‌ای از صفر تا ده بدهید ، چه عددی را می‌نویسید؟ و بعد از آن خواستند که هر کس نمره‌ی خودش را بنویسد و سپس به ترتیب از نمره‌ی ده هر یک از نمرات را در صفحه‌ی نمایشی که قبلا در برنامه پاور پوینت طراحی کرده بود را نشان داد و خواست که هر کس که آن نمره را به خود داده کف بزند . با نمایش نمره‌ی ده تعدادی کف زدند . با نُه و هشت هم همینطور ، ولی نمره‌های شش تا یک هواداری نداشت امّا به صفر که رسید یکی از همکاران کف زد ؛ اینجا بود که استادِ برنامه‌ی درسی پنهان ، نکته‌ی لطیف‌گونه‌ی پنهانی را آشکار کرد ؛ که در هر کلاسی همیشه افرادی هستند که دوست دارند حال استاد را بگیرند ، پس نباید در برابر آنان جبهه‌ی خاصی داشت و بهتر است راحت از کنار آنان گذشت. در پایان این شیوه‌ی شروع جالب به قول استاد نیرو دیگر یخ کلاس شکسته شده‌ بود و گرمای محبت و تعامل دوستانه به جریان افتاده بود.

دیگر این که در همان ابتدا چند قانون برای کلاس خود به صورت مختصر بیان کرد . از جمله هر وقت سوالی داشتید می‌توانید در میان بحث با بالا گرفتن دست ضمن گرفتن رخصت ، در فضای کلاس سوال مورد نظر را مطرح کنید و دیگر اینکه هر زمانی که ایشان از وضعیت ما در کلاس سوال کرد ، آمادگی و حال مثبت خودمان را برای ادامه‌ی بحث با نشان دادن علامت پیروزی اعلام کنیم.

در ابتدای بحث لازم بود که عنوان کلاس تعریف شود : برنامه‌ی درسی پنهان ؛

این که مراد از برنامه‌ی درسی چیست و مقصود از کلمه پنهان چه چیزی است.

بعد از تعریف برنامه‌ی درسی از دیدگاه استاد علی شریعتمداری ، برنامه‌ی درسی به دو مقوله‌ی رسمی و پنهان تقسیم شد و این مطلب تبیین شد که در برنامه‌ی درسی رسمی همه‌ی اهداف و محتوا و روش تدریس و ارزشیابی از پیش طراحی شده و مشخص است ولیکن برنامه‌ی درسی پنهان ، برنامه‌ای است نانوشته و غیر مدون و نامرئی که معمولاً آموخته‌هایش پایدارتر و ماندگارتر از برنامه‌ی درسی رسمی است .

نمودار "عُموم و خُصوص مِن وَجه" ‌ای که با سه دایره - با عنوان های اهداف قصد شده ، برنامه‌‌های اجرا شده و مطالب کسب شده - رسم شده بود ، نشان می‌داد که مطالب کسب شده‌ای که جزء اهداف قصد شده یا برنامه‌ی اجرا شده نبوده‌ بسیار بیشتر از میزان مطالب کسب شده‌ی ایده آل مقصود است.

آموزه‌های پنهانی که گاه از قوانین و مقررات مدرسه دریافت می‌شود ، گاه از روابط میان افراد و گاه از ارتباط متقابل دانش‌آموزان و معلّم ، و گاهی هم از نحوه‌ی تدریس معلّم ؛ فارغ از مثبت و منفی بودن‌شان.

برنامه‌ی درسی پنهان متفاوت از برنامه‌ی درسی صریح یا ضمنی معلّم است و حتّی یک سلام و احوال پرسی ساده یا یک لبخند به موقع و یا مساوات و احترام در برخورد با دانش‌آموزان همگی‌شان می‌توانند حامل برنامه‌ی درسی پنهان برای دانش‌آموزان باشند. چیزی که معلّم نه قصد کرده بوده و نه اصلاً به آن فکر کرده ولی دانش‌آموز از دیدن آن دریافت مهمی دارد.

کتاب مدرسه‌ی نامرئی نوشته‌ی استاد علی اصغر احمدی از جمله منابعی بود که در این رابطه به آن اشاره شد و یا فیلم سینمایی انجمن شاعران مرده یکی دیگر از رفرنس‌های جدید و خلاقانه‌ی استاد نیرو برای عمیق شدن ذهن معلمین در مبحث برنامه‌ی ‌درسی پنهان بود . همچنین معرفی کلیپ‌هایی از استاد محمود امانی و پخش کلیپ‌های جذابی که با افکت های مناسب در فایل پاورپوینت دکتر نیرو گنجانده شده بود ، هم به تعمیق و جا افتادن بحث در ذهن مخاطبان کمک میکرد و هم مانع خوبی در جلوگیری از یکنواخت شدن کلاس و خشکی آن بود ، چیزی که خودش یک برنامه‌ی درسی پنهان برای شرکت کنندگان در این کلاس بود ، انتخاب کلیپ‌های مناسب و مرتبط ، استفاده از افکت‌ها و ابزارهای جدید و جذاب برای نمایش و خلاقیت در طرح بحث یا بهره‌گرفتن از امکانات فضای مجازی مثل تایمر سایت همکلاسی که به نظر بنده دکتر نیرو در طرح این بحث ابتدائاً به ارائه‌ی آن‌ها اراده‌ی مستقیم یا ضمنی نداشته و صرفاً بر اساس عادت خود برای تدریس از آن امکانات بهره برده که حالا یک برنامه‌ی درسی پنهان برای ما شده بود.

از دیگر مطالب ارائه شده توسط استاد نیرو این بود که ما باید به عوامل شکل دهنده‌ی برنامه‌ی درسی پنهان بیش از پیش توجه داشته باشیم که عبارتند از :

1- روابط معلم و دانش آموز ، که عدم سلطه گری معلم و انتخاب بهترین و مناسب ترین تیپولوژی‌ها توسط معلم بازخوردهای قابل توجهی دارد.

2- روابط معلمان و کارکنان با یکدیگر

3- روابط کادر اداری با دانش‌آموز

4- روابط دانش‌آموزان با یکدیگر

5- محیط فیزیکی مدرسه و کلاس درس

6- قوانین و مقررات مدرسه و نحوه‌ی اعمال اقتدار و اختیار .

و فراموش نکنیم که 55٪ پیام ما در قالب زبان بدن منتقل می‌شود و 38٪ آن در قالب آوا و 7٪ آن در قالب کلمات است که در همین جا برای ما ضرورت ادامه‌ی بحث در دوره‌ی جدیدی با عنوان زبان بدن بیشتر از قبل خودنمایی می‌کند چیزی که شاید غالب برنامه‌ی درسی پنهانِ سرزده از یک معلم از آن نشات بگیرد و سپس از عوامل دیگری نظیر آوای متین و منطقی و همراه با آرامش معلمان و مربیان ، دریافت شود.

روند تدریس استاد نیرو در چهار ساعت ابتدایی تبیین و توضیح تئوریک برنامه‌ی درسی پنهان بود. ولیکن در ساعات پایانی کتاب مدرسه‌ی نامرئی با روش جذاب مطالعاتی "پازلی" توسط همکارانی که در سه گروه هفت نفره تقسیم شده بودند ادامه یافت. ابتدا قسمت مشخص شده توسط هر شخص مورد مطالعه و سپس مورد مباحثه با هم بحث های خود قرار گرفت و در آخر به اعضای هم گروه خود ارائه گردید. که انصافا کارگاه زیبا و مرتبطی با بحث برنامه‌ی درسی‌ پنهان بود. کارگاهی که همه را به مطالعه و تفکر و فعالیت وا داشت و همه تجربه‌ی شیرینی از خود و همکارانشان کسب کردند.

در پایان این قسمت استاد نیرو از شرکت کنندگان خواست که هر کدام نظر خود را نسبت به مباحث مطرح شده بیان کنند که در اینجا تعدادی از شرکت کنندگان نظرات خود را بیان کردند از جمله:

- روش فعال به کار گرفته شده در طرح مباحث ، برای شرکت کنندگان شوق و رغبت و انگیزه بیشتری ایجاد کرد.

- در طرح مطالعاتی اراده‌ی استاد در آشنایی شرکت کنندگان با مدرسه‌ی نامرئی بود ولی در کنار آن همگی با یک روش پازلی آشنا شدیم که خود یک روش تدریس گروهی می تواند باشد.

- بیشتر شدن جذابیت مطالب ارائه شده به جهت بکارگیری از مولتی‌مدیاها و نمودارها و پاورپوینت مناسب.

- مطالعه عمیق و با دقت همه‌ی اعضای گروه نسبت به زمان کوتاه تعیین شده به جهت شکل ارائه‌ی طرح مطالعاتی پازلی .

- آشنایی با سایت همکلاسی و امکانات و ابزارهای مدیریت کلاس آن.

- ایجاد فرصت ارائه برای هر شخص و نمایش توانمندی دوستان در ارائه‌ی مطلب برای هم‌گروه‌های خود.

- فاصله گرفتن استاد از صندلی متکلم وحده بودن و در آوردن کت و بالا زدن آستین‌ها و فعال بودن در محیط بحث.

- آشنایی با فعالیت‌های مثبتی که در دیگر آموزشگا‌ها صورت گرفته.

- این که دانش‌آموزی از مدارس دولتی مثل استاد نیرو می‌تواند در حد خلاقیت و تسلط علمی توانمند و موفق باشد.

- نحوه‌ی اعلام وضعیت توسط شرکت کنندگان در خلال تدریس.

- شاد و با نشاط بودن کلاس .

- توجه به فیلم‌های سینمایی در حوزه‌ی تکنیک‌های جدید و درست آموزشی .

- بالابردن سطح مطالعاتی معلمین به وسیله‌ی روش پازلی.

- دو عنوان جدید برای دوره‌ی ضمن خدمت معلمان در آینده نزدیک از جمله یادگیری تعاملی و دیگر هوش‌های چندگانه.

- چگونه می‌توان در وقت و فرصتی کوتاه مطالب زیادی را در قالب کار گروهی آموخت یا جمع بندی و دوره کرد.

در مجموع آنچه به نظر می‌رسید این بود که همکاران شرکت کننده ، در این ساعات از تدریس جناب دکتر محمد نیرو بهره و لذت برده بودند چرا که اولا بیشتر از گذشته راغب به پیگیری مباحث مرتبط با این موضوع شده بودند و ثانیا در مورد عوامل تاثیر گذار در برنامه‌ی درسی پنهان بیش از قبل نگرش حساس تری داشتند و دقت و ژرف نگری بیشتری برای‌شان ایجاد شده بود و به این نکته رسیده بودند که از کنار هر پدیده‌ای در مدرسه نمی‌توان به سادگی عبور کرد و سطحی به آن نگاه انداخت چراکه همان پدیده می‌تواند حاوی برنامه‌ی درسی پنهان مهمی برای دانش‌آموزان باشد.

در آخر جا دارد که مجدداً از استاد گرامی جناب دکتر محمد نیرو بابت قبول زحمت و تشرف فرمایی‌شان به مجموعه پیام رستگاران تشکر و قدردانی داشته باشم و خداوند متعال را بیش از پیش بابت همه نعمت‌هایش خصوصا بابت نعمت بهره‌مندی از اساتید مؤمن و متعهد و متخصصی چون ایشان ، شاکر باشم.

الحمدلله رب العالمین و صلی الله علی سیدنا محمد و آله و سلم





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :